Këshilli Prokurorial i Kosovës ka marrë sot një vendim që ndryshon mënyrën se si sistemi prokurorial do ta ndërtojë bashkëpunimin me mediat dhe organizatat e shoqërisë civile, duke shfuqizuar memorandumet ekzistuese dhe duke paralajmëruar vendosjen e rregullave të njëjta për të gjithë.
Vendimi është marrë në mbledhjen e 302-të të KPK-së, me gjashtë vota për dhe vetëm një kundër, pas propozimit të Kryeprokurorit të Shtetit, Zejnullah Gashi.
Përtej shfuqizimit formal të memorandumeve, vendimi prek një çështje që për vite ka krijuar dallime në raportin e mediave me sistemin prokurorial: mundësinë që media dhe organizata të caktuara, përmes marrëveshjeve të veçanta, të kenë një pozitë dhe qasje që nuk e kishin të tjerat.
Pikërisht këtë çështje e ka ngritur Kryeprokurori i Shtetit para anëtarëve të KPK-së.
Zejnullah Gashi ka deklaruar se viteve të fundit organizata dhe media të caktuara kishin marrë primatin në publikimin e pamjeve ekskluzive dhe informacioneve për persona të dyshuar që në fazat fillestare të hetimeve.
Sipas tij, një praktikë e tillë mund të cenojë integritetin e hetimeve, konfidencialitetin dhe sigurinë juridike të personave të përfshirë në procedurë.
Kryeprokurori ka kundërshtuar edhe praktikën e publikimit të pamjeve nga arrestimet dhe bastisjet, në rastet kur përmes tyre bëhen qartësisht të identifikueshëm personat që ndodhen vetëm në fazën fillestare të një hetimi.
Por ajo që e bën vendimin veçanërisht të rëndësishëm për mediat është modeli që KPK synon ta vendosë në vend të memorandumeve të deritanishme.
Bashkëpunimi nuk do të mbyllet. Ai synohet të hapet për të gjithë.
Kryeprokurori Gashi ka kërkuar që format e bashkëpunimit në të ardhmen të jenë të barabarta për të gjitha organizatat e shoqërisë civile dhe mediat dhe që ato të rregullohen përmes një rregulloreje të posaçme.
Kjo nënkupton kalimin nga një sistem marrëveshjesh të veçanta me disa subjekte, në një sistem rregullash të përgjithshme që duhet të vlejnë njësoj për të gjithë.
Në të njëjtën frymë është shprehur edhe kryesuesi i KPK-së, Arian Gashi, i cili ka thënë se disa prej memorandumeve tashmë kanë skaduar, ndërsa ka kërkuar që kjo çështje të rregullohet dhe standardizohet një herë e përgjithmonë, pikërisht për të mos krijuar standarde të dyfishta dhe për të garantuar trajtim të barabartë.
Në këtë kuptim, vendimi i sotëm shkon përtej shkëputjes së disa memorandumeve.
KPK po i jep fund një modeli në të cilin disa media mund të kishin primat apo qasje të privilegjuar për shkak të marrëveshjeve të veçanta me institucionin, ndërsa të tjerat nuk e kishin të njëjtën pozitë.
Kjo nuk duhet lexuar si vendim kundër mediave apo organizatave që deri më tani kanë pasur memorandume bashkëpunimi. Përkundrazi, parimi mbi të cilin KPK po e arsyeton ndryshimin është që asnjë medium të mos privilegjohet dhe asnjë tjetër të mos diskriminohet në raport me informacionin dhe bashkëpunimin institucional.
Veçanërisht kur bëhet fjalë për informacione që burojnë nga hetimet penale, pamjet nga aksionet, bastisjet apo arrestimet, qasja në to nuk duhet të jetë privilegj i rezervuar për një numër të kufizuar subjektesh, por të rregullohet me standarde të qarta dhe të barabarta, duke ruajtur njëkohësisht integritetin e hetimit dhe të drejtat e personave të përfshirë.
Vendimi nuk ka kaluar pa debat.
Anëtari i KPK-së, Milot Krasniqi, ka votuar kundër propozimit. Ai ka kërkuar që memorandumet të mos shfuqizohen menjëherë, por fillimisht të shqyrtohen dhe të krijohet akti nënligjor që do t’i përcaktonte format e bashkëpunimit në të ardhmen.
Shumica e Këshillit ka vendosur ndryshe.
Me gjashtë vota për dhe një kundër, memorandumet janë shfuqizuar, ndërsa bashkëpunimi i ardhshëm pritet të rregullohet përmes një akti nënligjor.
KPK, kështu, po e zhvendos marrëdhënien me mediat nga privilegji i marrëveshjeve individuale te barazia e rregullit.
Nëse modeli i paralajmëruar zbatohet në frymën e deklaruar sot, në raport me sistemin prokurorial nuk do të duhej të kishte më media të privilegjuara dhe media që qëndrojnë jashtë një rrethi të tillë.
Në vend të memorandumeve për disa, KPK po hap rrugën për rregulla të njëjta për të gjithë.
Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!
