Pentagoni dhe Departamenti i Energjisë për herë të parë transportuan nga ajri një reaktor të vogël bërthamor nga Kalifornia në Utah, duke demonstruar atë që ata e quajnë potencialin e SHBA-së për të vendosur shpejt energjinë bërthamore për përdorim ushtarak dhe civil.
Fluturimi prej gati 1126 kilometrash fundjavën e kaluar — i cili transportoi një mikroreaktor 5 megavat pa karburant bërthamor — nxjerr në pah përpjekjen e administratës Trump për të promovuar energjinë bërthamore për të ndihmuar në përmbushjen e kërkesës në rritje për energji nga Inteligjenca Artificiale dhe qendrat e të dhënave, si dhe për përdorim nga ushtria.
Sekretari i Energjisë Chris Wright dhe Nënsekretari i Mbrojtjes Michael Duffey, të cilët udhëtuan me reaktorin e ndërtuar privatisht, e përshëndetën udhëtimin me një aeroplan ushtarak C-17 si një përparim në përpjekjet e SHBA-së për të përshpejtuar licencimin komercial për mikroreaktorët, pjesë e një përpjekjeje më të gjerë nga administrata Trump për të riformësuar peizazhin energjetik të vendit.
Presidenti Donald Trump mbështet energjinë bërthamore – një burim energjie pa karbon – si një burim të besueshëm energjie, edhe pse ai ka qenë gjerësisht armiqësor ndaj energjisë së rinovueshme dhe i jep përparësi qymyrit dhe lëndëve të tjera djegëse fosile për të prodhuar energji elektrike.
Skeptikët paralajmërojnë se energjia bërthamore paraqet rreziqe dhe thonë se mikroreaktorët mund të mos jenë të sigurt ose të realizueshëm dhe nuk kanë provuar se mund të përmbushin kërkesën për një çmim të arsyeshëm, shkruan AP.
Wright i la mënjanë këto shqetësime ndërsa vlerësoi përparimin në përpjekjet e Trumpit për një përshkallëzim të shpejtë të energjisë bërthamore.
Trump nënshkroi një sërë urdhrash ekzekutivë vitin e kaluar që i lejojnë Wright të miratojë disa dizajne dhe projekte të avancuara reaktorë, duke i hequr autoritetin Komisionit të Pavarur Rregullator Bërthamor, i cili ka rregulluar industrinë bërthamore të SHBA-së për pesë dekada.
“Sot është histori. Një central bërthamor shumë-megavatësh i gjeneratës së ardhshme është ngarkuar në C-17 pas nesh”, tha Wright para fluturimit dy-orësh nga Baza Rezervë Ajrore March në Kaliforni në Bazën Ajrore Hill në Utah.
Reaktori me madhësinë e një minivani i transportuar nga ushtria është një nga të paktën tre që do të arrijë “gjendjen kritike” – kur një reaksion bërthamor mund të mbështesë një seri reagimesh të vazhdueshme – deri më 4 korrik, siç ka premtuar Trump, tha Wright.
“Kjo është shpejtësi, kjo është inovacion, ky është fillimi i një rilindjeje bërthamore”, tha ai.
Mikroreaktorët do të jenë për përdorim civil dhe ushtarak.
Aktualisht, në SHBA ka 94 reaktorë bërthamorë në gjendje pune që gjenerojnë rreth 19% të energjisë elektrike të vendit, sipas Administratës Amerikane të Informacionit për Energjinë.
Kjo është më pak nga 104 reaktorë në vitin 2013 dhe përfshin dy reaktorë të rinj komercialë në Gjeorgji që ishin reaktorët e parë të mëdhenj të vendit të ndërtuar nga e para.
Reaktori i transportuar në Utah do të jetë në gjendje të gjenerojë deri në 5 megavat energji elektrike, të mjaftueshme për të furnizuar me energji 5,000 shtëpi, sipas Isaiah Taylor, CEO i Valar Atomics, startup-it në Kaliforni që prodhoi reaktorin.
Kompania shpreson të fillojë shitjen e energjisë në bazë prove vitin e ardhshëm dhe të bëhet plotësisht komerciale në vitin 2028.
Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!
