Monday, April 6, 2026
spot_img
HomeLajmeHetimi ndaj META-s: Si përdoreshin Facebook dhe Instagram për të trafikuar fëmijët

Hetimi ndaj META-s: Si përdoreshin Facebook dhe Instagram për të trafikuar fëmijët

Meta ka humbur një betejë ligjore me vlerë 375 milionë dollarë në New Mexico për dështimin në parandalimin e trafikimit dhe shfrytëzimit seksual të fëmijëve në platformat e saj, Facebook dhe Instagram.

Hetimet e gazetarëve të The Guardian Katie McQue dhe Mei-Ling McNamara zbuluan se trafikantët përdornin Messenger dhe llogaritë private të Instagram për të shitur fëmijë dhe adoleshentë, ndërsa Meta shpesh nuk vepronte ndaj raporteve të përmbajtjes së dëmshme.

Raporti i The Guardian përfshinte dëshmi nga ish-punonjës të moderimit të përmbajtjes, prokurorë dhe shtëpitë e viktimave, duke dokumentuar se si fëmijët, përfshirë adoleshentët LGBTQ+, ishin të shënjestruar nga trafikantët.

ARTIKULLI I PLOTË I TREGUAR NË VETËN E PARË NGA INVESTIGUESIT:

Filloi me një informim të fshehtë. Po raportoja mbi trafikimin dhe shfrytëzimin e punëtorëve emigrant në Gjirin Persik kur një burim që e njihja për më shumë se një dekadë më kontaktoi. Më treguan se trafikimi seksual i fëmijëve në SHBA po rritej. Ndërsa pandemia e Covid shtyu grabitqarët online, disa prej tyre po përdornin Facebook dhe Instagram për të blerë dhe shitur fëmijë.

Ishte viti 2021 dhe po përgatitesha të filloja një hetim me Mei-Ling McNamara, një gazetare për të drejtat e njeriut, e cili do të çonte në humbjen e një procesi gjyqësor me vlerë disa miliona paund për kompaninë teknologjike Meta në mars të këtij viti. Kompania ende nuk kishte ndryshuar emrin dhe njihej si Facebook, dhe nuk kishte pasur asnjë raportim mbi mënyrën se si fëmijët po trafikoheshin në platformat e saj. Ekspertë nga organizata joqeveritare kundër trafikimit dhe një zyrtar amerikan i zbatimit të ligjit më shpjeguan krimet që po shihnin.

Sipas The Guardian, pjesa më e madhe e trafikimit në Facebook dhe Instagram ndodhte në zona jopublike të platformave, siç është Facebook Messenger dhe llogaritë private në Instagram. Trafikantët kërkonin adoleshentë për t’i shënjestruar dhe për t’i mashtruar, dhe më vonë për t’ua reklamuar blerësve të seksit.

Trafikimi seksual është përdorimi i forcës, mashtrimit ose shtrëngimit në blerjen dhe shitjen e akteve seksuale pa pëlqim, pavarësisht nëse përfshihet udhëtim apo jo. Sipas ligjit ndërkombëtar, fëmijët nuk mund të japin pëlqimin e tyre ligjërisht për asnjë lloj akti seksual, prandaj kushdo që përfiton nga ose paguan për një akt seksual nga një fëmijë, duke përfshirë përfitimin për fotografi që përshkruajnë shfrytëzim seksual, konsiderohet trafikant njerëzor.

Një nga mjetet më të mira hetimore për të marrë dokumente mbi rastet e trafikimit është Pacer, baza e të dhënave të të dhënave të gjykatave federale. Pacer nuk ka një funksion kërkimi teksti dhe shumë raste që përfshijnë shfrytëzimin e fëmijëve kanë të dhëna të vulosura. Në vend të kësaj, më është dashur të kërkoj në njoftimet për shtyp të Departamentit të Drejtësisë për raste trafikimi që mund të përfshijnë mediat sociale. Kam kaluar orë të tëra duke kërkuar në Pacer përmes kallëzimeve penale, transkripteve dhe provave të paraqitura për këto raste. Rezultatet ishin shpesh tronditëse.

Arrita të nxirrja transkripte të negociatave të shitjes për vajzat adoleshente që trafikantët po i kryenin në Facebook Messenger, funksionin e mesazheve private. Në dokumentet e provave, kishte fotografi të viktimave të trafikimit që reklamoheshin për shitje në funksionin Stories të Instagram. Paratë dhe logjistika ishin diskutuar. Në rastet që gjetëm, asnjë nga këto krime nuk ishte zbuluar ose raportuar nga Meta.

Unë dhe McNamara kontaktuam ish-punonjës me kontratë që ishin punësuar për të moderuar Facebook-un dhe Instagram-in, të ngarkuar me raportimin dhe heqjen e përmbajtjes së dëmshme. Shumë prej tyre u traumatizuan nga përmbajtja që u është dashur të shqyrtojnë çdo ditë. Të gjithë thanë se përpjekjet e tyre për të sinjalizuar dhe përshkallëzuar trafikimin e mundshëm të fëmijëve në platformat Meta shpesh nuk çuan askund, dhe përmbajtja e dëmshme rrallë hiqej nga kompania. Ata ndiheshin të pafuqishëm dhe besonin se kriteret e Metës për përshkallëzimin e krimeve të mundshme tek forcat e rendit ishin shumë të ngushta.

Në korrik të vitit 2022, shkuam në Uashington DC për të vizituar një shtëpi të sigurt të drejtuar nga organizata jofitimprurëse Courtney’s House, e cila kujdeset për vajzat adoleshente me ngjyrë që janë të mbijetuara të trafikimit dhe janë duke u trafikuar në mënyrë aktive.

Vendndodhja e saj nuk është publike dhe adresa na u dërgua vetëm një orë para takimit tonë. Shtëpia e Courtney-t drejtohet nga Tina Frundt , një e mbijetuar e trafikimit dhe ish-anëtare e Këshillit Këshillimor të Shteteve të Bashkuara për Trafikimin e Qenieve Njerëzore gjatë administratës Obama.

U ulëm në divanet e dhomës së ndenjes dhe regjistruam diskutimin tonë që zgjati disa orë rreth asaj se si vajzat adoleshente janë në shënjestër të trafikantëve të seksit. Frundt na tregoi se si funksioni i Historive të Instagramit përdorej nga trafikantët për të reklamuar vajzat për seks. Ajo foli në detaje rreth asaj se si vajzat dhe të rinjtë LGBTQ+ ishin në shënjestër, si një anëtar i familjes ishte i përfshirë ose

Ajo ishte e thyer nga ajo që kishte kaluar, por ishte thellësisht e dashur nga familja e saj dhe të tjerët në Shtëpinë e Courtney-t, tha Frundt. Pastaj, në qershor 2021, ajo takoi një blerës seksi që ishte lidhur me të në Instagram. Ky burrë 43-vjeçar i kishte dhënë drogë me fentanil. Ajo shkoi në shtrat atë natë dhe nuk u zgjua më kurrë. Ne i dhamë pseudonimin Maya gjatë hetimit për të mbrojtur privatësinë e familjes së saj.

Në një udhëtim tjetër raportimi, vizituam zyrën e një ndihmës prokurori të distriktit në Massachusetts. Ndërsa bisedonim për problemet që ata po shihnin, se krimet e trafikimit të fëmijëve në platformat e mediave sociale po rriteshin me një ritëm prej rreth 30% çdo vit, na u bashkuan edhe dy oficerë policie dhe një analist i inteligjencës kibernetike. Pandemia vetëm sa i përkeqësoi gjërat, pasi fëmijët po mësonin nga shtëpia, kalonin më shumë kohë në internet dhe nuk ishin në kontakt të drejtpërdrejtë me mësuesit dhe të rriturit e tjerë që mund ta kishin vënë re nëse diçka nuk shkonte.

Për trafikantët, ishte e lehtë të dallonin fëmijët më vulnerabël të cilët do të ishin më të lehtë për t’u shënjestruar, përdhunuar dhe shfrytëzuar bazuar në aktivitetin e tyre në internet, tha prokurori.

Ne folëm për disa nga hetimet e tyre dhe mënyrat se si Meta ishte përdorur nga trafikantët për të identifikuar viktimat e mundshme dhe për t’u lidhur me to. Ne intervistuam më shumë prokurorë. Një trafikant seksual i burgosur na tregoi se si Instagram ishte platforma e tij e preferuar për të kryer krimet e tij.

Nga raportimi, na u bë e qartë se Meta po luftonte për të parandaluar kriminelët që përdorin platformat e saj për të blerë dhe shitur fëmijë për seks. Kompania i kundërshtoi me forcë akuzat e ngritura nga hetimi ynë.

Hetimi u botua në prill 2023, me titull Si u bënë Facebook dhe Instagram tregje për trafikim seksual të fëmijëve. Në SHBA, platformat e mediave sociale mbrohen nga përgjegjësia ligjore për krimet e kryera duke përdorur platformat e tyre nga një ligj federal i quajtur Seksioni 230 , për sa kohë që ato nuk janë në dijeni të ekzistencës së atij përmbajtjeje.

Megjithatë, disa muaj më vonë, mësuam se hetimi ishte cituar në një dosje të gjykatës supreme si amicus. Në të njëjtën kohë, zyra e prokurorit të përgjithshëm të New Mexico ngriti një padi kundër kompanisë për dështim në mbrojtjen e fëmijëve nga abuzimi seksual dhe trafikimi i qenieve njerëzore në platformat e saj.

Padia thoshte: “Meta ka lejuar që Facebook dhe Instagram të bëhen një treg për grabitqarët në kërkim të fëmijëve që të gjuajnë.” Hetimi ynë u citua disa herë në dokumentin e gjykatës.

Çështja shkoi në gjyq këtë vit, gjyqi i parë me juri me të cilin është përballur Meta. Kompania humbi betejën gjyqësore në mars dhe u urdhërua të paguante 375 milionë dollarë në gjoba civile për shkelje të ligjeve të mbrojtjes së konsumatorit të Nju Meksikos. Meta tha se do të apelonte kundër vendimit dhe se mbetej “e sigurt në rekordin tonë të mbrojtjes së adoleshentëve në internet”.

Në tre vitet që nga publikimi i hetimit të parë, gazeta The Guardian ka vazhduar të publikojë zbulime të reja se si fëmijët dhe adoleshentët janë shfrytëzuar dhe trafikuar përmes platformave të Metës.

Ato përfshijnë faktin se platforma private e mesazheve në Facebook, Messenger, dhe platforma e saj e pagesave Meta Pay po përdoreshin nga trafikantët për të shkëmbyer para me materiale abuzimi seksual me fëmijë. U botuan disa artikuj rreth Kristen Galvan , një vajze adoleshente nga Teksasi e cila u shit për seks nga trafikantët e saj duke përdorur Instagramin . Ajo ishte zhdukur që nga viti 2020. Këtë vit, The Guardian publikoi një artikull ku zbuloi se ajo ishte vrarë dhe se mbetjet e saj të pjesshme ishin gjetur. Vrasësit e saj nuk janë kapur kurrë.

Ekspertët e sigurisë së fëmijëve dhe zbatuesit e ligjit e kanë kritikuar prej kohësh lëvizjen e Meta-s në dhjetor 2023 për të enkriptuar Facebook Messenger, për të rritur privatësinë për përdoruesit e saj. Enkriptimi siguron që vetëm dërguesi dhe marrësi i synuar mund t’i shohin mesazhet duke i konvertuar ato në kod të palexueshëm që dekriptohet pas marrjes. Mesazhet nuk mund të skanohen për përmbajtje të papërshtatshme ose të shihen nga kompania ose zbatuesit e ligjit.

Meta më parë e ka mbrojtur enkriptimin si të sigurt sepse përdoruesit mund të raportojnë çdo ndërveprim ose abuzim të papërshtatshëm që përjetojnë gjatë përdorimit të Messenger.

Megjithatë, kur Adam Mosseri, kreu i Instagram, doli në bankën e të akuzuarve, ai deklaroi se mjetet e vetë-raportimit ishin shumë më pak efektive sesa teknologjia e zbulimit të vetë kompanisë, duke kundërshtuar drejtpërdrejt qëndrimin zyrtar të Metës. Ai gjithashtu diskutoi planet e braktisura më parë për të enkriptuar mesazhet direkte të Instagram, duke vënë në dukje se një gjë e tillë do ta kishte bërë më të vështirë mbrojtjen e fëmijëve në platformë.

Vështirësitë e Meta-s në zbulimin dhe raportimin e shfrytëzimit të fëmijëve në platformat e saj u diskutuan në detaje në gjyq. The Guardian raportoi se forcat e rendit ishin përmbytur me informacione “të pavlera” nga kompania, të cilat penguan hetimet.

Vetëm një ditë pas vendimit në New Mexico, Meta humbi një tjetër gjyq në Los Angeles , ku u kritikua për veçoritë e platformës që ndikojnë në shëndetin mendor të fëmijëve duke qenë qëllimisht varësi dhe duke amplifikuar përmbajtje që promovon vetëlëndimin, idetë vetëvrasëse dhe dismorfinë trupore. Meta ka thënë se do të apelojë kundër vendimit, duke thënë “ne do të vazhdojmë të mbrohemi me forcë pasi çdo rast është i ndryshëm dhe ne mbetemi të sigurt në rekordin tonë të mbrojtjes së adoleshentëve në internet”.

Ka të ngjarë të vijnë gjyqe të tjera. Beteja e ardhshme gjyqësore e Metës ndoshta do të jetë kundër një koalicioni prej 33 prokurorësh të përgjithshëm , të cilët pretendojnë se kompania “me vetëdije ka projektuar dhe përdorur veçori të dëmshme” që “nxisin varësinë e qëllimshme te fëmijët dhe adoleshentët”.

Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!

/GazetaSinjali/

LAJME TË NGJASHME

LAJMET E FUNDIT